ديوار گذر
كتاب ديوار گذر مجموعهاي است از پنج داستان كوتاه به نامهاي: ديوار گذر، كارت، حكم، ضربالمثل و چكمههاي هفت فرسخي. زمان اين داستانها در فرانسهي تحت اشغال در زمان جنگ جهاني دوم ميگذرد.
نويسنده در داستان ديوار گذر از استعداد خارقالعادهي يك كارمند ساده ميگويد كه ميتواند از ديوارها بگذرد. قهرمان داستان در ابتدا استعدادش را به شكل معقولي بهكار ميگيرد ولي با گذشت زمان شروع به انتقامجويي ميكند و به سرقت بانك دست ميزند. يك زندگي سادهي كارمندي با دو رفتار متفاوت. داستان با طنزي تلخ تمام ميشود.
داستان كارت يكي ديگر از داستانهاي اين مجموعه است كه در قالب يادداشتهاي روزانهي راوي بازگو ميشود. كارت داستان جامعهاي جنگزده است كه در آن براي جيرهبندي، افرادي كه زندگي فعالي ندارند و براي جامعه مفيد نيستند به نوعي مرگ، مرگ نسبي، محكوم ميشوند تا كمكي باشد براي صرفهجويي بيشتر. شكلگيري بازار سياه براي كارتهاي جيرهبندي زندگي و تلاش آدمها براي پيدا كردن كار و ... فضاي عجيب و حيرتانگيزي را رقم ميزند.
در داستان حكم نويسنده از جلو كشيدن ساعتهاي تابستان الهام گرفته است تا از اين طريق آدمهاي داستان بتوانند اختيار زمان را بدست بگيرند و باعث تغييرات پيدرپي آن شوند. در اين داستان براي رهايي انسانها از كابوس جنگ، زمان به مدت هفده سال به جلو كشيده ميشود.
ضربالمثل برخلاف ساير داستانهاي كتاب ساختاري كاملا واقعگرايانه دارد و نظام پدرسالار و زورگو را به سخره ميگيرد. فضاي داستان ـ از اين منظر كه فرزندان وسيلهاي هستند براي جبران ناكاميهاي پدر و مادرـ با جامعهي امروزي ما مشابهت زيادي دارد.
چكمههاي هفتفرسخي داستاني واقعگراست و نويسنده همراه با نگاهي كنايهآميز، فقر و نابرابري طبقاتي را به نمايش ميگذارد ولي در پايان، براي نجات قهرمان از غم و اندوه زندگي، به تخيل متوسل ميشود.
كتاب ديوار گذر با وجود حجم كم، بهدليل تنوع موضوع و پرداختهاي گوناگون، ذهن خواننده را تا مدتها درگير ميكند شايد بيشتر از زماني كه صرف خواندن كتاب كرده است!
از ويژگيهاي خوب كتاب، يكي مقدمهي مترجم است كه به معرفي نويسنده و آثار او پرداخته است و خوانندهي ايراني را با اين نويسندهي نامآشناي فرانسوي آشنا ميكند و ديگري معرفي آثار نويسنده در انتهاي كتاب است.
كتاب ديوار گذر در گروه بررسي رمان شوراي كتاب كودك تاييد شده است.
درباره نويسندهي كتاب ديوار گذر:
مترجم كتاب در مقدمه كتاب دربارهي نويسنده چنين مينويسد: «مارسل امه نگاه بدبينانهاي نسبت به جهان دارد ولي اين نگاه به جاي منتهي شدن به ياس و پوچي به طنزي سياه ميرسد. او با شلاقِ طنز به تمام حماقتهاي جمعي حمله ميكند. با اين حال اهل پند و موعظه نيست و قبل از هر چيز ميخواهد سرگرممان كند و با درآميختن واقعيت و خيال ما را از فشار روزمرگيها برهاند.»
مارسل امه (۲۹ مارس ۱۹۰۲- ۱۴ اكتبر ۱۹۶۷) نويسندهي فرانسوي است كه آثارش در زمرهي بهترينهاي ادبيات داستاني فرانسه هستند. بيشتر كتابهاي او به فارسي ترجمه شده است. انتظار و دو داستان ديگر، از همين مترجم نيز به فارسي برگردانده شده است.
- كوپنهاي زندگي به قيمت نجومي فروخته ميشوند... بايد اينطور فرض كرد كه مردم فقير نسبت به زندگيشان خسيستر شدهاند و ثروتمندان حريصتر.
- «تصميم گرفته شد كه تمام دنيا هفده سال به جلو برود و همه چيز طوري اتفاق افتاد كه انسانها تمام هفده سالي كه در طي يك ثانيه گذشته بود را واقعا زندگي كردهاند...»
- امروز بالاخره آخرين كوپن زندگيام را مصرف ميكنم. فردا، در چه تاريخي خواهم بود؟
- بايد هنوز منتظر بدبختي بمانند چون جنگ تمامي ندارد؛ درست همچون بدبختي آدمي.
- او ميداند «دويدن هيچ فايدهاي ندارد، بايد به موقع رفت.» او در «انتظار» است تا شايد «بعضي از شبهاي زمستان، ژان پلِ نقاش گيتارش را بردارد و در دل انزواي پرطنين خيابان نورون پيش رود تا زنداني بينوا را با ترانهاي دلداري دهد.»
- اصغر نوري
- مارسل امه
- اصغر نوري
روش نوشتاري ساده به خط فارسي بر پايه ي چيدمان بلوكي
جشنواره بالا درختي اوا
اوا شبح مي بيند
عروسي در سرزمين درختي
شب بخير خرگوش كوچولو